Nacięcie krocza jest zabiegiem położniczym polegającym na przecięciu skóry, błony śluzowej pochwy, powięzi i mięśni dna miednicy. Nacięcie krocza, kiedyś wykonywane rutynowo u prawie wszystkich rodzących, dziś, wykonane bez przyczyn medycznych, jest błędem w sztuce.
Nacięcie krocza:
- nie chroni przed uszkodzeniami tkanek krocza, zwieracza odbytu, mięśni dna miednicy
- nie chroni główki dziecka, nie ma związku ze stanem neurologicznym dziecka urodzonego przedwcześnie
- nie zapobiega obniżeniom napięcia dna miednicy, nietrzymaniu moczu i wypadaniu narządów rodnych w przyszłości
- nie goi się lepiej niż pęknięcie II stopnia
- zwiększa ryzyko infekcji
- zwiększa ryzyko pęknięcia krocza III i IV stopnia
- zwiększa ból i dyspaurenię
- powoduje znaczącą utratę krwi
Co możesz zrobić, aby uniknąć nacięcia krocza?
- już w ciąży, a najlepiej jeszcze przed nią uprawiaj sporty angażujące mięśnie do rozciągania – im bardziej jesteś elastyczna, tym łatwiej przejdziesz przez poród. W ciąży warto chodzić na zajęcia do szkoły rodzenia – wykonywane tam ćwiczenia dużo Ci dadzą
- od początku ciąży warto ćwiczyć mięśnie Kegla – ćwiczenia polegają na regularnym napinaniu i rozluźnianiu mięśni seriami (tak jakbyś chciała zatrzymać strumień moczu), nawet kilkadziesiąt razy w ciągu dnia
- ochronie krocza sprzyja masaż krocza – wykonywany od połowy ciąży, a szczególnie regularnie na 2 miesiące przed terminem porodu
- w pierwszym okresie porodu jak najwięcej się ruszaj, nie leż w łóżku, chodź, bujaj się na piłce, kręć kółka biodrami – poród przebiegnie sprawniej, dziecko siłą grawitacji będzie powoli rozciągało Twoje drogi rodne i przygotowywało krocze do porodu
- staraj się urodzić w pozycji innej niż leżąca na plecach – z tego samego powodu, co w punkcie powyżej.
- słuchaj położnej przyjmującej Twój poród! W pewnym momencie, gdy główka jest już w kroczu, istnieje duże ryzyko pęknięcia krocza. Położna powie Ci wtedy, żebyś przestała przeć i głęboko oddychała – to boli i jest trudne, ale musisz się dostosować ponieważ tak wygląda tzw. ochrona krocza przed pęknięciem.
Prawidłowo wykonywany masaż krocza uelastycznia mięśnie krocza i zmniejsza ich wrażliwość na rozciąganie i ból. Oto jak go wykonywać:
- Przygotuj olejki – najlepiej aby były to naturalne oleje z oliwek, awokado, kiełków pszenicy czy też ze słodkich migdałów, należy dodać do nich kilka kropli witaminy E;
- Znajdź wygodną pozycję, w której będziesz miała swobodny dostęp do krocza, np. na stojąco z jedną nogą opartą o krzesło;
- Nanieś odrobinę olejku na dłoń. Wmasuj olejek okrężnymi ruchami wokół wejścia pochwy i na wewnętrzne części warg sromowych mniejszych. Gdy śluzówka wchłonie olejek, wprowadź jeden palec płytko do pochwy i naciskaj brzeg tylnej ścianki pochwy w kierunku odbytu. Naciskaj chwilę, aż poczujesz pieczenie. Zmień miejsce nacisku – naciskaj chwilę skórę na zewnątrz pochwy między przedsionkiem pochwy a odbytem;
- Po kilku dniach stosowania masażu należy rozpocząć masaż dwoma palcami, po kilku następnych trzema. Po pewnym czasie, gdy będzie można wykonywać masaż czterema palcami, krocze będzie już dość rozciągliwe.
W jakich sytuacjach powinno się nacinać krocze?
- gdy istnieje zagrożenie dla płodu i gdy należy na tej podstawie szybciej zakończyć poród
- przy bardzo dużym dziecku (powyżej 4,5 kg)
- przy porodzie położeniu pośladkowym – fizjologicznie dużo trudniej urodzić dziecko w tym położeniu, nacięcie zmniejsza opór jaki nieprzygotowane krocze wywiera na główkę dziecka
- stosowane zabiegi położnicze – jak kleszcze lub próżnociąg położniczy
- anatomiczna budowa krocza – gdy krocze jest “zbyt wysokie” – widać to podczas porodu, gdy główka nie wychodzi centralnie, ale uderza w krocze
- zagrażające pęknięcie – objawiające się wyraźnym blednięciem pod naciskiem główki
Takie wskazania nie tłumaczą personelu odbierającego poród z lenistwa – niestety jest to dziś najczęstsza przyczyna nacięć krocza u rodzących. Położna, która jest zaangażowana w poród z pewnością poprowadzi Twój poród tak, aby uniknąć tego nieprzyjemnego zabiegu. Warto na porodówce powiedzieć, że chcesz zrobić wszystko, aby Twoje krocze nie zostało nacięte i tak też samej postępować.

